Troch de oanwêzichheid fan hûnderten boarnen wurdt de grûn ta fruchtbere ekers en greide skepen. De boeren witte mar al te goed dat se natoer en lânskip koesterje moatte om harren feekeppel sûn te hâlden. It yn de Midsieuwen foarme kultuerlânskip mei prachtige fjildwegen en tsjerkepaadsjes wurdt trochkruse troch de Geul, it snelst streamend rivierke fan Nederlân. De âlde wettermûnen by dit derten rivierke lâns,  tsjinje no as nôtmûnen foar ambachtlike bakkers.

Al sûnt de twadde helte fan de 19e ieu is yn it pân “Ons Epen” in horekagelegenheid festige : in gesellig doarpskafeetsje. It grutste part fan it kompleks is dan as buorkerij yn gebrûk. Yn 1893 beslút men it ien en oar te ferbouwen en in part fan de eardere herberch yn te rjochtsjen as “gasthuis” foar toeristen.   Men sprekt dan fan “Herberch Sprooten”,  de foarrinner fan wat no “Ons Epen” is.
De gasten genoaten yn dy tiid al fan de markant moaie natoer, flora en fauna dy’t Eli Heijmans yn 1911 eufoarysk beskreaun hat yn syn boek “Uit ons Krijtland”.  Sa troch de jierren hinne hawwe wit hoe folle ferbouwings der hieltyd foar soarge dat it oanbod oan de winsken fan de tiid oanpast waard. Yn 1954 wurdt foar it earst offisjeel de namme “Ons Epen” brûkt. Hjoed-de-dei is net allinnich dizze namme,  mar ek de natoerpracht yn it lân fan Epen noch krekt as doe en witte de ynwenners, boeren en toeristen dit op in unike wize te wurdearjen en mei elkoar te dielen.

Graach gunne wy jim in ynsjoch yn de wrâld fan doe !  In kuier oer de ieuwenâlde kuierpaden, jo wurde hjir konfrontearre mei oantinkens út de tiid fan doe. Belemniten, seestikelbargen en oare fossilen, dy’t yn it lân fan Epen te finen binne, jouwe in ekstra diminsje oan it karakter fan it Geullânskip. Ek al is it lânskip hjir en dêr agrarysk kultivearre, jo fernimme noch it âlde leefklimaat fan doe. Rynsk oanfold mei fakwurkpaleizen út de Midsieuwen.